Η πρωτομαγιά και ο πολύτιμος συμβολισμός της
Γράφει ο Γιάννης Βασιλακόπουλος
Η 1η Μαΐου, η μεγάλη μέρα που ξημερώνει σήμερα, είναι μέρα τιμής και μνήμης για το παγκόσμιο εργατικό λαϊκό κίνημα. Η αφετηρία της, που δεν ήταν άλλη, από την κινητοποίηση Αμερικανών εργατών στο Σικάγο του 1886, που διεκδικούσαν το οκτάωρο ήταν απλώς το ορόσημο που άναψε τη φλόγα, για να κουβαλήσει στο χρονικό βάθος δυο αιώνων, για να σημαδέψει ανεξίτηλα και την Ελλάδα σε τέσσερις διαφορετικές στιγμές.
Την πρωτομαγιά του 1936, 12 νεκροί και πάνω από 280 τραυματίες ήταν ο απολογισμός της αιματηρής καταστολής από τη Χωροφυλακή της μεγάλης διαδήλωσης των απεργών καπνεργατών στη Θεσσαλονίκη. Αυτό ήταν το γεγονός το οποίο τιμάται κεντρικά στην Ελληνική πρωτομαγιά. Αποτέλεσε δε και την πηγή έμπνευσης, για το αριστούργημα του Γιάννη Ρίτσου, ‘’Μέρα Μαγιού μου μίσεψες’’ που αποτελεί απόλυτα δίκαια τον ύμνο – σήμα κατατεθέν της ημέρας.
Σαν μια τραγική σύμπτωση, οκτώ χρόνια μετά την Πρωτομαγιά του 1944, οι Γερμανοί εκτέλεσαν στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής 200 πατριώτες, σε αντίποινα για τη δολοφονία ενός γερμανού στρατηγού από τον ΕΛΑΣ.
Ο ίδιος ο Γιάννης Ρίτσος, Θεία σύμπτωση αυτό, γεννήθηκε στην πανέμορφη Μονεμβασιά την 1ηΜάη του 1909, για να μπολιάσει τον Ελληνισμό από άκρη σε άκρη του, με ποίηση, που δεν είναι απλοί στίχοι αλλά κοινωνική παρέμβαση και συμβολή.
Την Πρωτομαγιά του 1976, ο Αλέκος Παναγούλης, κορυφαία προσωπικότητα του αντιδικτατορικού αγώνα, εκλεγμένος βουλευτής της Ένωσης Κέντρου – Νέες Δυνάμεις στις πρώτες ελεύθερες εκλογές του Νοεμβρίου του 1974, βρήκε τραγικό θάνατο κάτω από μυστηριώδεις συνθήκες στη Λεωφόρο Βουλιαγμένης, στο ύψος του Αγίου Δημητρίου, όταν το αυτοκίνητο που οδηγούσε εξετράπη της πορείας του κι έπεσε σ’ ένα υπόγειο κατάστημα. Ο Τύπος της εποχής έγραψε ότι κάποιοι ήθελαν να τον βγάλουν από τη μέση, επειδή είχε στην κατοχή του απόρρητα έγγραφα της δικτατορίας που έδειχναν τις σχέσεις γνωστών πολιτικών προσώπων της μεταπολιτευτικής περιόδου με τη δικτατορία. Τίποτα, όμως, δεν αποδείχθηκε και τα δημοσιεύματα παρέμειναν στο επίπεδο της εικασίας.
Σήμερα τιμάμε την εργατική Πρωτομαγιά με ζητούμενα που θα έπρεπε να έχουν λυθεί από χρόνια, αλλά οι σύγχρονες κοινωνίες δοκιμάζονται από παράξενα πισωγυρίσματα. Κι είναι και τώρα επίκαιρα τα συνθήματα που λέγονταν πολλά χρόνια πριν… Δυστυχώς… Γιατί τα προβλήματα πλέον δεν είναι απλώς άλυτα. Είναι Κλιμακούμενα…