Όταν το θέατρο ‘’τάιζε’’ το σινεμά – Τέσσερις εμπορικές αποτυχίες του 60 που λατρεύουμε και ποιος ήταν ο πρώτος ‘’Μαυρογιαλούρος’’
Γράφει ο Γιάννης Βασιλακόπουλος
Το θέατρο ήταν ο… αιμοδότης του Ελληνικού Κινηματογράφου, στα πρώτα του – ορθογραφημένα – βήματα. Σήμερα, η διαδρομή είναι αντίστροφη μια και οι ταινίες της χρυσής εποχής του Ελληνικού Κινηματογράφου έχουν αγαπηθεί και βρίσκονται πλέον στο απαραβίαστο πολιτισμικό μας θησαυροφυλάκιο και πλέον το ανέβασμα των κλασικών Ελληνικών κινηματογραφικών έργων στις θεατρικές σκηνές ‘’σπάνε ταμεία’’. Όχι πάντοτε για την εφάμιλλη μεταφορά τους, αλλά κυρίως γιατί ‘’γρατζουνάνε’’ νοσταλγικές χορδές.
Ήταν όμως πάντα έτσι;
Η απάντηση είναι αναμφίβολα όχι, ειδικά αν σκεφθούμε ότι μερικές από τις ταινίες που σήμερα λατρεύουμε ξεκίνησαν τη διαδρομή τους ως θεατρικές αποτυχίες, αποτυγχάνοντας και στην πρώτη τους ‘’περπατησιά’’ ως κινηματογραφικές ταινίες. Να ένα τρανταχτό παράδειγμα.
Το Καλώς ήλθε το δολλάριο είναι ελληνική κωμική ταινία, του 1967 σε παραγωγή Ανζερβός και Orwo Hellas. Είναι, επίσης, η πρώτη έγχρωμη ελληνική ταινία, με επεξεργασία εξ ολοκλήρου στην Ελλάδα. Είναι βασισμένη στο θεατρικό έργο «Ο 6ος Αμερικανικός στόλος» των Αλέκου Σακελλάριου και Χρήστου Γιαννακόπουλου, που έγραψαν και το σενάριο, ενώ ο Σακελλάριος σκηνοθέτησε την ταινία.
Το θεατρικό “Ο 6ος Αμερικανικός Στόλος” είχε ανεβεί τη σεζόν 1958-59 από τον θίασο του Μίμη Φωτόπουλου και κατέβηκε εντός δέκα ημερών λόγω …έλλειψης θεατών.
Το κόστος της ταινίας ανήλθε στα 5.000.000 δραχμές, οδηγώντας την Ανζερβός σε οικονομική καταστροφή. Κυκλοφόρησε στις 23 Οκτωβρίου 1967 και οι πωλήσεις της έφτασαν τα 164.239 εισιτήρια. Κατέλαβε την 39η θέση ανάμεσα σε 99 ταινίες της ίδιας σεζόν.
Άλλη μια κωμωδία ολκής το «Υπάρχει και φιλότιμο» έχει ρίζες σε ένα αποτυχημένο θεατρικό έργο του 1959 με τίτλο «Ανώμαλη προσγείωση», που ξεκίνησε ως δραματικό έργο με πρώτο ‘’Μαυρογιαλούρο’’ τον Βασίλη Διαμαντόπουλο.
Κλασική κωμωδία του ’60, ανέδειξε εκτός των άλλων το μυθικό κωμικό ταλέντο του Λάμπρου Κωνσταντάρα, ταλέντο που κι ο ίδιος ο ηθοποιός αγνοούσε.
Η ιστορία του Μαυρογιαλούρου έχει ως εξής: Στα μέσα του ΄60 με οξυμμένα τα πνεύματα στην ελληνική πολιτική σκηνή, ο Κωνσταντάρας είχε τη φαεινή ιδέα να ζητήσει από τον παλιό του συμμαθητή, τον Αλέκο Σακελλάριο, να του γράψει ένα σύγχρονο θεατρικό έργο.
«Να σχολιάσουμε τα τεκταινόμενα βρε αδερφέ», ανέφερε στον Σακελλάριο, όταν συναντήθηκαν στο καφέ Brazilian. Ο Σακελλάριος τον κοίταξε επίμονα και του είπε: «Είσαι μέσα στο μυαλό μου. Ερχόμενος σκεφτόμουν την “Ανώμαλη προσγείωση» που είχε ανεβάσει ο Κουν στο θέατρό του».
«Ποιο εκείνο το έργο που πήγε άπατο; Α, όχι»
«Πήγε άπατο, γιατί δεν ήταν κωμωδία, ήταν δράμα. Κάτσε να σου το κάνω κωμωδία και θα δεις τι θα γίνει».
«Και πες ότι το έκανες κωμωδία… ποιος θα παίξει;»
«Εσύ!»
«Εγώ! Μα δεν είμαι κωμικός ηθοποιός! Κωμικός ήταν ο συχωρεμένος ο Λογοθετίδης».
«Είσαι και δεν το ξέρεις, Λάμπρο μου. Τόσα χρόνια παίζεις σε κωμωδίες, τον μπαμπά της μιας, τον θείο της άλλης. Καιρός να πρωταγωνιστήσεις κι εσύ».
Κι άρχισε ο Σακελλάριος το ψηστήρι που οδήγησε στον Μαυρογιαλούρο.
Έτσι η αποτυχημένη «Ανώμαλη προσγείωση» έφτασε να γίνει η κλασική επιτυχία: «Υπάρχει και φιλότιμο». Και ο Λάμπρος Κωνσταντάρας ένας από τους μεγαλύτερους Έλληνες κωμικούς.
Αυτά είναι δυο χαρακτηριστικά παραδείγματα εμβληματικών έργων που λατρεύουμε σήμερα ως ασπρόμαυρες πινελιές μιας ανίκητης νοσταλγίας, αλλά στην εποχή τους δεν ‘’έβγαλαν το κεφάλι πάνω από το νερό’’. Η λίστα με ομοιοπαθή έργα είναι μακριά και κρύβει εκπλήξεις όπως τα ‘’Κίτρινα γάντια’’ ή κι αυτόν ακόμα τον ‘’Μπακαλόγατο’’ . Δεν αποτελεί κάποιο ‘’φάλτσο’’ της ιστορίας ότι αυτά τα έργα έγιναν πια κλασικά και λατρεύονται. Αποτελούν καλά κείμενα και σημαντικά έργα. Τα οποία όμως γεννήθηκαν σε μια εποχή που τα θέατρα γέμιζαν, το φαινόμενο των σταρ άνθιζε, υπήρχε ευρύ θεατρόφιλο κοινό με πιο αυστηρά κριτήρια αλλά πολλές φορές και με σκληρή κομματική ένταξη και πρόσφατα βιώματα από την κατοχή και τον εμφύλιο. Κι ήταν και αυτά μερικά από τα κριτήρια που γείωναν ή απογείωναν την καλλιτεχνική δημιουργία.
