Η περιπέτεια ενός… remake
Γράφει ο Γιάννης Βασιλακόπουλος
Από το ‘’Παπούτσι από τον τόπο σου’’ την πρώτη ομιλούσα κωμωδία της Finos films, που είχε γράψει ο Αλέκος Σακελλάριος μετά από παραίνεση του ίδιου του κορυφαίου παραγωγού, έχουν περάσει κάπου 79 χρόνια. Τα αρνητικά της ταινίας έχουν χαθεί, έχουν καταστραφεί πιο σωστά, ‘’όχι γιατί κάποιος τα κατέστρεψε, αλλά να όταν πήγαμε να την αποκαταστήσουμε γύρω στα 1979, ανοίξαμε το κουτί, μια μικρή έκρηξη κι όλα καπνός’’, εξομολογήθηκε χρόνια μετά ο Σακελάριος. Κι αμέσως μετά έδειξε στην κάμερα, εκείνης της συνέντευξης του στην ΕΡΤ το σενάριο αυτής της εξαϋλωμένης πια ταινίας. Η ιστορία, λοιπόν, ήταν ζωντανή.
Επειδή στα πάντα, εν αρχή ην ο λόγος, η ανακούφιση που ήταν ορατή στο πρόσωπο του κυρ – Αλέκου από την αρχειακή εκείνη συνέντευξη σαν από μαγική σύμπτωση ήρθε και στην δική μου έκφραση.
Το ‘’παπούτσι από τον τόπο σου’’ σαρκώθηκε τελικά στο πανί, κάπου είκοσι χρόνια μετά την πρώτη δημιουργία. Ίδιο story με άλλον τίτλο. Και είδαμε το ‘’Γαμπρός απ’ το Λονδίνο’’… κι ύστερα είδαμε το ‘’Ο Θύμιος τα κανε θάλασσα’’… Κι έτσι έχουμε, τουλάχιστον, μια ιδέα για το σενάριο της πρώτης ομιλούσας κωμωδίας του Ελληνικού κινηματογράφου.
Μια που καταπιαστήκαμε με τον σύγχρονο αυτό Αριστοφάνη μπορούμε να γράψουμε ακόμα ότι ο Σακελάριος ήταν μετρ και στα remake. Επισημαίνουμε ότι υπάρχουν τουλάχιστον πέντε έργα του Σακελάριου που μπήκαν στην διαδικασία του remaking. Το ‘’Σαντα Τσικίτα’’ με τον Λογοθετίδη έγινε ‘’Ο παράς κι ο φουκαράς’’ με τον Χατζηχρήστο. Το ‘’Δελησταύρου και υιός με τον Λογοθετίδη και πάλι, έγινε ‘’υιέ μου, υιέ μου’’ με τον Κωνσταντάρα, όπως και το ‘’Ο ρωμιός έχει φιλότιμο’’ όπως μας ξανά συστήθηκε, το ‘’δεσποινίς, ετών 39’’, η ο ‘’Σπαγκοραμμένος’’ όπως επανήλθε το ‘’Ένα βότσαλο στη λίμνη’’, ή η γυναικεία εκδοχή του ‘’Δελησταύρου’’ που δεν είναι άλλη από το ‘’Ζητείται επειγόντως γαμπρός ‘’ με τη Ρένα Βλαχοπούλου. Και μην νομίζετε πως το να κάνεις ένα remake είναι εύκολη δουλειά. Ο δημιουργός ξαναδουλεύει το σενάριο του, σχεδόν δίνει ένα καινούργιο. Γιατί εντάσσει μέσα σε αυτό όλες τις νέες κοινωνικές και άλλες συνθήκες που έχουν επισυμβεί από την εποχή του πρωτότυπου, ως την εποχή του remake. Υπάρχει επίσης και το θέμαγα της μετρήσιμης σύγκρισης. Μπορεί για παράδειγμα το ‘’Ποιος Θανάσης’’ με τον Θανάση Βέγγο να είναι περίπου ισάξιο με το ‘’Έξυπνο Πουλί’’ με τον Κώστα Χατζηχρήστο- το ίδιο έργο γραμμένο από τον Νίκο Τσιφόρο. Μπορεί επίσης το σενάριο του σύγχρονου ‘’Ζητείται ψεύτης’’ με Ιεροκλή Μιχαηλίδη, Οδυσσέα Παπασπηλιόπουλο και Ζέτα Μακρυπούλια να συνομιλεί άνετα με την εποχή μας και να κάνει μια δική του επιτυχία, όμοια – αλλά όχι ίδια- με την επιτυχία του Ντίνου Ηλιόπουλου, του Παντελή Ζερβού και της Άννας Κυριακού, στο ίδιο έργο προ 65 ετών, αλλά όλες οι περιπτώσεις δεν είναι ίδιες. Παραδείγματος χάριν τα αριστουργήματα του Νίκου Τσιφόρου, ‘’Οι γαμπροί της ευτυχίας’’, ‘’Ο Κλέαρχος, η Μαρίνα κι ο κοντός’’, καθώς κι ο ‘’Θησαυρός του μακαρίτη’’ έχουν κακοποιηθεί από τους τωρινούς σκυταλοδρόμους της προσπάθειας.
Με λίγα λόγια ένα remake δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση. Πρώτον γιατί θα πρέπει να είναι συμβατό με την κοινωνική συνθήκη της εποχής που γίνεται.
Και δεύτερον, γιατί πάντα η διαχείριση του πρωτότυπου σεναρίου πρέπει να γίνεται με απόλυτο σεβασμό.
