Οι εθνολογικές μειονότητες και οι διαφορές που υπάρχουν στο εσωτερικό είναι μεγάλες και οι μουλάδες, είτε μας αρέσει, είτε όχι τις διαχειρίστηκαν
Του Μιχάλη Κωτσάκου
Όσοι θεωρούν ότι μέχρι το Πάσχα θα έχουν καθαρίσει οι Αμερικάνοι και Ισραηλινοί με το θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν, πλανώνται πλάνην οικτρά. Το καθεστώς των μουλάδων, μπορεί να είχε τον Αλί Χαμενεΐ ως ανώτατο ηγέτη, ο οποίος είχε τον άμεσο, ή έμμεσο έλεγχο επί της εκτελεστικής, νομοθετικής και δικαστικής εξουσίας, καθώς και του στρατού και των μέσων ενημέρωσης, όμως δεν είναι ένα καθαρά προσωποπαγές καθεστώς. Τουναντίον είναι πυραμιδικό, προκειμένου να έχει ρίζες και στον λαό.
Δηλαδή οι μουλάδες έκαναν κάτι διαφορετικό από το πρότερο καθεστώς του Σάχη. Με την πυραμίδα η εξουσία διαχεόταν και πιο κάτω κι ένα 20% περίπου του Ιρανικού λαού (δηλαδή περισσότεροι από 15 εκατομμύρια άνθρωποι) ζούσε μία καλή ζωή. Με οικονομική άνεση και δίχως αφόρητη καταπίεση. Και με την ελπίδα ότι θα ανέβει στην βαθμίδα της πυραμίδας, κάτι που σημαίνει μεγαλύτερη εξουσία και περισσότερα προσωπικά οφέλη.
Οπότε η εξόντωση της ηγεσίας του Ιράν με τις πρώτες πυραυλικές και αεροπορικές επιθέσεις δεν έφεραν τα προσδοκώμενα αποτελέσματα για τις ΗΠΑ και το Ισραήλ, που θεωρούσαν, ότι θα καθαρίσουν πολύ πιο εύκολα. Το καθεστώς των μουλάδων στο Ιράν δείχνει αξιοθαύμαστη αντοχή και γι’ αυτό χτυπά παντού. Όχι για να επικρατήσει στον πόλεμο, αλλά για να κερδίσουν χρόνο οι καθεστωτικοί και να εξασφαλιστούν την επόμενη ημέρα. Και δεν μιλάμε για τη νέα ηγεσία, η οποία προς ώρας είναι αφανής. Αλλά για όλα τα μικρομεσαία στελέχη, που κατανοούν ότι στο τέλος του πολέμου στο Ιράν θα υπάρχει μία νέα χαοτική κατάσταση. Κάτι που σημαίνει ότι πολλοί καθεστωτικοί θα μπορέσουν να βρουν μία θέση. Αν όλοι αυτοί παραδώσουν τα όπλα, θα δικαστούν και θα καταδικαστούν. Τουναντίον σε μία χαοτική κατάσταση μπορεί πιο εύκολα να περάσουν κάτω από τα ραντάρ.
Αδυναμία κατανόησης
Εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι η ηγεσία των ΗΠΑ αδυνατεί να καταλάβει το τι συμβαίνει σε χώρες με μακραίωνη ιστορία και τεράστιο πολιτισμό και μία διαφορετική κουλτούρα. Το Ιράν παρουσιάζει μία ποικιλομορφία σε ό,τι αφορά το εθνολογικό μωσαϊκό για μία χώρα σχεδόν 95 εκατομμυρίων ανθρώπων. Οι Πέρσες είναι περίπου 61% και είναι αυτοί που ασκούν διοίκηση. Οι Αζέροι (περίπου 14-16%) είναι η μεγαλύτερη μειονοτική ομάδα, τουρκικής καταγωγής, συγκεντρωμένη κυρίως στα βορειοδυτικά στα σύνορα με το Αζερμπαϊτζάν. Ισχυρή εθνολογική ομάδα είναι οι Κούρδοι (περίπου 9-10%) και δεν αποκλείεται να δημιουργήσουν νέα ζητήματα στην επόμενη ημέρα για δύο λόγους. Πρώτον είναι Σουνίτες μουσουλμάνοι (και όχι Σιίτες, όπως το καθεστώς)και έχουν ιστορικό διεκδικήσεων αυτονομίας. Από εκεί και πέρα υπάρχουν ακόμη οι Λούροι (περίπου 6% που ζουν κυρίως στα δυτικά βουνά), οι Γκιλάκι & Μαζανταρανί (περίπου 5-9% που κατοικούν στις ακτές της Κασπίας Θάλασσας, οι Άραβες (περίπου 2%), οι Μπαλούτσι (περίπου 2%, Σουνίτες κι αυτοί). Και τέλος υπάρχουν ακόμη ένα περίπου 3% εθνολογικές μειονότητες, όπως οι Τουρκμάνοι, οι Αρμένιοι, οι Ασσύριοι και άλλοι.
Όλες αυτές τις εθνολογικές ομάδες το καθεστώς των μουλάδων μπορούσε να τις διαχειριστεί, είτε με το καλό, είτε με το άσχημο. Και βέβαια ο καθένας μπορεί να καταλάβει ότι στην επόμενη ημέρα και εάν δεν υπάρξει μία ισχυρή προσωπικότητα, τότε όλα τα σενάρια είναι πάνω στο τραπέζι. Αν ο ηγέτης της επόμενης ημέρας αποτύχει να πείσει όλες τις εθνολογικές μειονότητες τότε δεν μπορούν να αποκλειστούν αποσχιστικές τάσεις και νέες συγκρούσεις. Για παράδειγμα δεν αποκλείεται το Αζερμπαϊτζάν να θέλει να ενσωματώσει όχι μόνο τους Αζέρους, αλλά και τις περιοχές τους. Οι Κούρδοι είναι βέβαιο ότι θα θελήσουν να στήσουν το κράτος του Κουρδιστάν. Κάτι που θα αποτελέσει κόκκινη γραμμή για την Τουρκία, που συνορεύει με το Ιράν.
Τα παραπάνω αποδεικνύουν για ποιον λόγο μιλάμε για αχαρτογράφητα νερά και για ένα μέλλον που μοιάζει ζοφερό. Όχι μόνο για το Ιράν, αλλά για όλες τις μικρομεσαίες χώρες, που δεν έχουν ισχυρά οικονομικά θεμέλια, όπως είναι η Ελλάδα. Οι επιπτώσεις είναι δυστυχώς και στον οικονομικό τομέα μοιάζουν-επαναλαμβάνω- με αχαρτογράφητα νερά. Διότι δεν πρέπει να λησμονούμε ότι το Ιράν είναι μία από τις σημαντικές πετρελαιοπαραγωγές χώρες του κόσμου.